หมวก 6 ใบ เป็นการระบุถึงทัศนคติ 6 แบบสำหรับแต่ละปัญหาดังนี้
สีขาว ความเป็นกลางไม่มีอคติ ซึ่งจะเสนอเกี่ยวกับตัวเลข ข้อเท็จจริงที่เป็นที่ยอมรับ และข้อมูลที่เป็นกลางเกี่ยวกับนวัตกรรม
สีเขียว ความสร้างสรรค์ ใช้กับความคิดที่ออกดอกออกผลและความคิดกับความเป็นไปได้ใหม่ๆ
สีแดง อารมณ์ความรู้สึก เป็นการให้ญาณสังหรณ์ทั้งหลายหลั่งไหล แสดงความรู้สึกที่นวัตกรรมเข้าไปปลุกเขย่าอยู่ในใจออกมาทั้งที่ไม่ได้สนับสนุนด้วยข้อมูลใดใดสีเหลือง การมองในแง่ดี ซึ่งจะเน้นย้ำว่านวัตกรรมให้โอกาสและความเป็นไปได้อะไรบ้าง และการคิดเพื่อก่อสีดำ การมองโลกในแง่ร้าย ซึ่งจะจับนวัตกรรมไปทดสอบและคิดถึงแต่อันตรายและความเสี่ยง ต้องถามตัวเองด้วยว่าทำไมนวัตกรรมนั้นจะไม่บรรลุผล
Suchittra Wannikorn Six Thinking Hats จะประกอบด้วยหมวก 6 ใบ 6 สี คือ
1. White Hat หรือ หมวกสีขาว หมายถึง ข้อมูลเบื้องต้นของสิ่งนั้น เป็นความคิดแบบไม่ใช้อารมณ์ จึงเกี่ยวข้องกับข้อเท็จจริง จำนวนตัวเลข เมื่อสวมหมวกสีนี้ หมายความว่าที่ประชุมต้องการข้อเท็จจริง 2. Red Hat หรือ หมวกสีแดง หมายถึง ความรู้สึก สัญชาตญาณ และลางสังหรณ์เมื่อสวมหมวกสีนี้ เราสามารถบอกความรู้สึกของตนเองว่าชอบ ไม่ชอบ ดี ไม่ดี มีการใช้อารมณ์ ซึ่งการตระหนักรู้แบบนี้จะทำให้เกิดงานสร้างสรรค์ การค้นพบทางวิทยาศาสตร์ หรือวิธีคิดทางคณิตศาสตร์แบบก้าวกระโดด 3. Black Hat หรือ หมวกสีดำ หมายถึง ข้อควรคำนึงถึง สิ่งที่ทำให้เราเห็นว่า เราไม่ควรทำ เป็นการคิดในเชิงระมัดระวัง เป็นหมวกคิดที่มีเหตุมีผลเสมอ เพราะในการวิพากษ์วิจารณ์ หรือวิเคราะห์สิ่งใดจะต้องมีการคิดแบบเป็นเหตุเป็นผลรองรับ4. Yellow Hat หรือ หมวกสีเหลือง หมายถึง การคาดการณ์ในทางบวก ความคิดเชิงบวก เป็นการมองโลกในแง่ดี การมองที่เป็นประโยชน์ เป็นการคิดที่ก่อให้เกิดผล หรือทำให้สิ่งต่างๆเกิดขึ้นได้ การคิดเชิงบวกเป็นการเปิดโอกาสให้พัฒนาและสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆ 5. Green Hat หรือ หมวกสีเขียว หมายถึง ความคิดนอกกรอบที่มีความสัมพันธ์กับความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ และเกี่ยวข้องโดยตรงกับการเปลี่ยนแปลงแนวคิดและมุมมองซึ่งปกติมักถูกกำหนดจากระบบความคิดของประสบการณ์ดั้งเดิม6. Blue Hat หรือ หมวกสีน้ำเงิน หมายถึง การควบคุม และการบริหารกระบวน การคิดเพื่อให้เกิดความชัดเจนในเรื่องของความคิดรวบยอด ข้อสรุป การยุติข้อขัดแย้ง การมองเห็นภาพและการดำเนินการที่มีขั้นตอนเป็นระบบ เมื่อมีการใช้หมวกน้ำเงิน หมายถึง ต้องการให้มีการควบคุมสิ่งต่างๆ ให้อยู่ในระบบระเบียบที่ดี และถูกต้องหมวกสีน้ำเงินมักเป็นบทบาทของหัวหน้า กระบวนการคิดของ Six Thinking Hatsกระบวนการคิดของ Six Thinking Hats นั้นไม่มีรูปแบบตายตัว แต่จะทำการคิดโดยการสวมหมวกทีละใบ ซึ่งเอดเวิร์ด เดอ โบโน ไม่ได้กำหนดว่าควรจะสวมหมวกสีอะไรก่อนหลังเช่น เริ่มจากหมวกสีน้ำเงิน คือ สิ่งที่เราประสบอยู่ แล้วก็ไปค้นหาวิธีแก้ปัญหานั้นๆ ว่าจะมีทางออกอย่างไรบ้าง จากนั้นจึงมาตรวจสอบกับหมวกสีเหลืองว่า ถ้าทำอย่างนั้นจะมีประโยชน์อะไรบ้าง ตรวจสอบกับหมวกสีดำว่าจะมีปัญหา อุปสรรคอะไรไหม แล้วนำเอาหมวกสีเขียวมาแก้หมวกสีดำอีกที ตรวจสอบกับหมวกสีแดงว่าถูกใจทุกคนหรือไม่ ถ้าไม่ก็หาหมวกสีเขียวมาแก้อีกครั้งหนึ่ง แล้วถึงขั้นตอนสรุป คือหมวกสีน้ำเงิน โดยไม่จำเป็นต้องใช้หมวกทุกสี
หมวกหกใบคือ แนวกระบวนการคิดที่นวัตกรสามารถนำมาใช้ได้ดังนี้
1. หมวกขาว เป็นการศึกษาข้อมูลข้อแท้จริง เช่น
อะไรคือข้อมูลที่เรามี?อะไรคือข้อมูลที่จำเป็น?อะไรคือข้อมูลที่ขาดหายไป?อะไรคือปัญหาที่เราต้องยกขึ้นมาถาม?เราจะหาข้อมูลที่ต้องการใช้ มาได้อย่างไร?ซึ่งนำไปสู่การแก้ปัญหาที่มีประสิทธิภาพ
2. หมวกแดง คือการปล่อยความคิด จินตนาการ เปิดโอกาสในการคิดโดยไม่มีข้อจำกัด
3. หมวกดำ คือการหาข้องัดง้าง คือ หาทางป้องกันปัญหา หรือความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น
4. หมวกสีเหลือง การสร้างแรงจูงใจ คิดเชิงบวก การหาเหตุผลในการสร้างนวัตกรรม ข้อดี และคุณค่าและประโยชน์ของนวัตรกรรมต่อสังคมในอนาคต
5. หมวกเขียว คือการคิดสร้างสรรค์ หาสิ่งใหม่ การยอมรับว่ามีหนทางที่แตกต่างออกไป
6. หมวกฟ้า จะเกี่ยวกับการควบคุม และติดตามสถานการณ์ บทบาทของหมวกฟ้าคือสรุปความคิดที่เกิดขึ้น ไม่ใช่โต้แย้งเพื่อเข้าทางเลือกแบบใดแบบหนึ่ง
ที่มา https://www.facebook.com/groups/529968540394555/
